Słownictwo i zwroty
Liczby po norwesku: od 0 do 100, tysiące, liczebniki porządkowe, ceny i lata
Zespół SnakkTrygt · Aktualizacja:
Liczby po norwesku od 1 do 10 to en, to, tre, fire, fem, seks, sju, åtte, ni, ti. Od 21 w górę mówi się najpierw dziesiątki, potem jedności, w jednym słowie: 25 to tjuefem, a 99 to nittini. Poniżej znajdziesz liczby od 0 do 100, setki, tysiące, liczebniki porządkowe i to, jak mówić ceny, lata i numery telefonów.
Jak liczyć od 0 do 20 po norwesku?
Liczb od 0 do 20 trzeba się po prostu nauczyć na pamięć. Wskazówki wymowy są przybliżone; y w sytten wymawia się z zaokrąglonymi ustami, jak niemieckie ü.
null
0
en
1
„ett” przed rzeczownikami nijakimi: ett hus (dom).
to
2
Brzmi jak „tu”.
tre
3
fire
4
Brzmi „fire”, nie jak po angielsku.
fem
5
seks
6
Tak, naprawdę: „seks” to po norwesku sześć.
sju
7
Brzmi „szu”. Poprawne jest też „syv”.
åtte
8
Brzmi „otte”.
ni
9
ti
10
elleve
11
Zwykle „elwe”.
tolv
12
Brzmi „tol”: v się nie wymawia.
tretten
13
fjorten
14
Mniej więcej „fiorten”.
femten
15
seksten
16
Brzmi „sejsten”.
sytten
17
Mniej więcej „süten”.
atten
18
nitten
19
tjue
20
„tj” to miękki dźwięk zbliżony do polskiego „ś”: „śue”.
Jedynka zmienia się zależnie od rodzaju rzeczownika: en bil (samochód), ett hus (dom), a jeśli używasz rodzaju żeńskiego, ei jente (dziewczyna). Przy liczeniu na głos mówi się en. Szczegóły znajdziesz w artykule o rodzajnikach w języku norweskim.
Jak tworzy się dziesiątki i liczby do 100?
Mówisz dziesiątki, a potem jedności, wszystko razem w jednym słowie: tjueen (21), trettifem (35), åttisju (87). Kolejność jest taka sama jak w polskim „trzydzieści pięć”, tylko pisze się łącznie.
| Liczba | Po norwesku | Przykład |
|---|---|---|
| 30 | tretti | 32 trettito |
| 40 | førti | 44 førtifire |
| 50 | femti | 56 femtiseks |
| 60 | seksti | 63 sekstitre |
| 70 | sytti | 78 syttiåtte |
| 80 | åtti | 81 åttien |
| 90 | nitti | 99 nittini |
| 100 | hundre | ett hundre |
Wskazówka: Tretten (13) i tretti (30) albo fjorten (14) i førti (40) łatwo pomylić ze słuchu. Jeśli nie masz pewności co do ceny, zapytaj: Sa du tretten eller tretti? („Powiedziałeś trzynaście czy trzydzieści?”).
Czym jest stary sposób liczenia, „femogtjue”?
To tradycyjny system, w którym jedności idą przed dziesiątkami: femogtjue („pięć i dwadzieścia”) zamiast tjuefem dla 25 – tak jak dziś liczą Niemcy. Od lat 50. oficjalna kolejność to dziesiątki najpierw, ale starą formę wciąż słychać, zwłaszcza u starszych osób i w niektórych regionach.
tjuefem
25 (obecna oficjalna forma)
femogtjue
25 (stara forma)
Także „fem og tyve”.
tyve
20 (dawniej)
Dziś normą jest „tjue”.
tredve
30 (dawniej)
Dziś normą jest „tretti”.
Nie musisz jej używać, ale warto ją rozumieć. Za to syv (7) jest tak samo poprawne jak sju i zobaczysz je w wielu tekstach.
Jak powiedzieć setki, tysiące i miliony?
Mówi się hundre (100), tusen (1000) i en million (1 000 000), a przed ostatnią częścią, jeśli jest mniejsza niż 100, wstawia się og („i”): to hundre og femti (250). Na piśmie tysiące oddziela się spacją, a ułamki przecinkiem, tak jak w polskim: 2,5 czyta się to komma fem.
hundre og en
101
to hundre og femti
250
ni hundre og nittini
999
tusen og fem
1005
tre tusen fire hundre og tjue
3420
to millioner
2 000 000
W liczbie mnogiej: millioner.
en milliard
miliard
Tak samo jak po polsku.
Jak tworzy się liczebniki porządkowe po norwesku?
Większość tworzy się końcówką -de albo -ende, ale pierwsze są nieregularne. Na piśmie skraca się je kropką, tak jak w polskim: 1. = første, dlatego święto narodowe 17 maja zapisuje się 17. mai i czyta syttende mai.
| Po norwesku | Po norwesku | ||
|---|---|---|---|
| 1. | første | 7. | sjuende / syvende |
| 2. | andre | 8. | åttende |
| 3. | tredje | 10. | tiende |
| 4. | fjerde | 12. | tolvte |
| 5. | femte | 20. | tjuende |
| 6. | sjette | 21. | tjueførste |
Liczebniki porządkowe przydają się przede wszystkim w datach; zobacz dni tygodnia i miesiące po norwesku.
Jak mówić ceny, lata i numery telefonów?
Ceny podaje się w koronach (kroner, skrót kr): 49 kr to førtini kroner. Lata zwykle dzieli się na dwie części: 1990 to nittennitti, a 2026 to tjuetjueseks albo to tusen og tjueseks – obie formy są normalne.
Det koster førtini kroner.
To kosztuje 49 koron.
Det blir hundre og tjueni femti.
Razem 129,50.
Øre (grosze) mówi się bez nazywania ich.
Jeg er født i nittennittifem.
Urodziłem/urodziłam się w 1995 roku.
Hvor gammel er du? – Jeg er trettito.
Ile masz lat? – Mam 32 lata.
Nummeret mitt er førtiseks, tjueto, trettitre, førtifire.
Mój numer to 46 22 33 44.
Norweskie numery telefonów mają 8 cyfr i zwykle czyta się je parami, jak wyżej, albo cyfra po cyfrze. O wiek pyta się dosłownie „jak stary jesteś?”, a odpowiada Jeg er 32 (år) – z czasownikiem „być”, nie „mieć”.
Najczęstsze pytania
Jak powiedzieć 25 po norwesku?
„Tjuefem”. Starą formę „femogtjue” wciąż słychać, ale oficjalna to „tjuefem”.
Mówi się „sju” czy „syv”?
Obie formy są poprawne w bokmålu. Wybierz jedną i używaj jej konsekwentnie; to samo dotyczy „sjuende” i „syvende”.
Jak Norwegowie zapisują ułamki dziesiętne?
Przecinkiem, tak jak Polacy: 2,5 czyta się „to komma fem”. Tysiące oddziela się spacją: 10 000.